Âm lịch là gì? Cách lịch âm Việt Nam vận hành
Giải thích bản chất âm dương lịch Việt Nam, ngày Sóc, tháng nhuận, múi giờ UTC+7 và lý do Tết thay đổi theo dương lịch.
Cập nhật: 31/08/2026Âm lịch người Việt sử dụng trong đời sống thực chất là lịch âm dương. Tháng được xác định theo chu kỳ Mặt Trăng, còn năm được điều chỉnh theo chuyển động biểu kiến của Mặt Trời bằng hệ thống tiết khí và tháng nhuận.
Vì sao gọi là lịch âm dương?
Một tháng âm bắt đầu vào ngày chứa thời điểm Sóc, khi Mặt Trăng và Mặt Trời có cùng kinh độ biểu kiến. Chu kỳ từ Sóc này tới Sóc tiếp theo dài khoảng 29,5 ngày, vì vậy tháng âm có 29 hoặc 30 ngày.
Nếu chỉ dùng 12 tháng theo Mặt Trăng, một năm sẽ ngắn hơn năm theo mùa. Lịch Việt Nam dùng thêm quy tắc trung khí và tháng nhuận để giữ các tháng không trôi quá xa mùa vụ. Vì kết hợp hai chu kỳ nên tên gọi chính xác hơn là âm dương lịch.
Vai trò của múi giờ Việt Nam
Ngày chứa thời điểm Sóc được xác định theo giờ địa phương. amlich.date sử dụng UTC+7, tương ứng múi giờ Việt Nam. Một thời điểm Sóc ở gần nửa đêm có thể rơi vào hai ngày khác nhau khi so UTC+7 với UTC+8, vì vậy đôi khi lịch Việt Nam và lịch Trung Quốc lệch một ngày.
Vì sao Tết thay đổi ngày dương?
Tết Nguyên Đán bắt đầu vào mùng 1 tháng Giêng âm lịch. Do năm âm thông thường ngắn hơn năm dương và thỉnh thoảng có tháng nhuận, ngày Tết khi quy sang lịch Gregory không cố định nhưng vẫn nằm trong khoảng đầu năm dương lịch.
Dữ liệu nào là tính toán, dữ liệu nào là diễn giải?
Ngày âm, tháng nhuận, can chi và tiết khí có thể tính bằng công thức. Nhãn ngày tốt xấu, việc nên làm và tuổi hợp xung thuộc lớp diễn giải lịch truyền thống. Hai loại dữ liệu được trình bày cùng nhau nhưng không nên nhầm là có cùng bản chất.
Câu hỏi thường gặp
Âm lịch có phải chỉ dựa vào Mặt Trăng không?
Không. Lịch Việt Nam đang dùng là lịch âm dương, kết hợp chu kỳ Mặt Trăng với các mốc chuyển động biểu kiến của Mặt Trời.
Một năm âm lịch có bao nhiêu ngày?
Năm 12 tháng thường có khoảng 354 hoặc 355 ngày. Năm có tháng nhuận dài hơn vì có 13 tháng.
Tra ngày âm hôm nay ở đâu?
Trang chủ amlich.date tự động hiển thị ngày âm hôm nay theo múi giờ Việt Nam UTC+7.
Nguồn tham khảo
Phần ngày tốt xấu và phong thủy là diễn giải văn hóa tham khảo. Xem thêm phương pháp tính và chính sách biên tập.